SEMAGLUTIDE

NVDR: Tot nu toe wordt niet systematisch gerapporteerd over beïnvloeding van vruchtbaarheid door semaglutide.

Semaglutide dient ten minste 2 maanden voor een geplande zwangerschap te worden gestaakt vanwege de lange halfwaardetijd (T1/2 = 1 week) [SmPC Ozempic inj 06 2026 EMA].

Vrouwen die zwanger kunnen worden, moeten effectieve anticonceptie gebruiken tijdens de behandeling met semaglutide [SmPC EMA 06 2026].

Slecht gecontroleerde glykemie bij de conceptie en in de eerste weken van de zwangerschap leidt tot een verhoogd risico van congenitale afwijkingen. Voorafgaandelijke oppuntstelling door een diabetoloog is noodzakelijk. Het is belangrijk dat de vrouw pas zwanger wordt na enkele maanden strikte glykemieregeling (HbA1c < 6,5%) [BCFI 06 2026 ].

NVDR: deze aanbeveling relativeert de aangegeven wachttijd van 2 maanden. Beheersing van de glycemie is de bepalende parameter. Er moet bovendien rekening  gehouden worden met het stijgend lichaamsgewicht na stoppen van de medicatie.

Vrouwen met type 2-diabetes dienen vóór de conceptie over te schakelen naar insuline, omdat de andere antidiabetica af te raden zijn, hoewel er voor metformine geruststellende gegevens bestaan [BCFI 06 2026] [EBM Practice 06 2026].

Bij vrouwtjesratten werden een toename van de oestruscycluslengte en een kleine vermindering van het aantal corpora lutea (ovulaties) waargenomen bij doses die in verband worden gebracht met verlies van lichaamsgewicht bij het moederdier [SmPC Ozempic inj 06 2026 EMA].

Klinische en toxicologische informatie:

Eerste trimester
Humaan:

Een slecht gereguleerde diabetes geeft een verhoogd risico op hypertensie, pre-eclampsie, vroeggeboorte en op neonatale problemen, zoals macrosomie, hypoglykemie, hyperbilirubinemie, hypocalciëmie en polycytemie. Leefstijladviezen zijn de basis van de behandeling van hyperglykemieën bij type 2-diabetes en zwangerschapsdiabetes. Indien aanpassing van het dieet en beweging onvoldoende effect hebben, kan behandeling met insuline of orale glucoseverlagers nodig zijn [LAREB 06 2026][BCFI 05 2019].

GLP1-agonisten zijn grote moleculen die zonder transportmechanisme waarschijnlijk niet over de placenta kunnen. Op dit moment is het, met uitzondering van dulaglutide, niet bekend of er een transportmechanisme is waarop deze middelen aangrijpen [LAREB 06 2026].

NVDR: het relatief hoog moleculair gewicht (4113 Dalton), en de hoge plasma proteïnebinding maken een passage minder waarschijnlijk. Toch moet rekening gehouden worden met de lange eliminatie halfwaardetijd, die wel tot blootstelling kunnen leiden voor embryo en foetus.

Een observationele studie in Journal of the American Medical Association (JAMA) onderzocht, in een retrospectieve cohortstudie, de gewichtstoename tijdens de zwangerschap en zwangerschapsuitkomsten bij vrouwen die een GLP-1-analoog (onder andere dulaglutide) waren gestopt vóór of in de vroege zwangerschap, in vergelijking met vrouwen die geen GLP-1-analoog hadden gebruikt. De vrouwen die vóór of in de vroege zwangerschap een GLP-1-analoog hadden gebruikt, kwamen tijdens de zwangerschap gemiddeld 3,3 kg extra bij in vergelijking met niet-gebruiksters (primair eindpunt: + 13,74 kg in de blootgestelde groep versus + 10,49 kg in de controlegroep. Dus een verschil van + 3,26 kg, statistisch significant: 95%-BI van + 2,28 tot + 4,23). “Overmatige” gewichtstoename tijdens de zwangerschap (65% vs 49%), premature geboorte (17% vs 13%), zwangerschapsdiabetes (nieuw opgetreden: 20% vs 15%) en hypertensieve aandoeningen (46% vs 36%) tijdens de zwangerschap traden vaker op bij de vrouwen die een GLP-1-analoog hadden gebruikt (secundaire eindpunten).

De populatie bestond uit 448 vrouwen die een GLP-1 analoog hadden gebruikt (waarvan 45% semaglutide) versus 344 die geen GLP-1 analoog hadden gebruikt. De blootstelling bestond uit minstens één voorschrift voor een GLP-1-analoog tussen 3 jaar vóór en 90 dagen na conceptie.

De resultaten van deze studie moeten gerelativeerd worden. Het aandeel vrouwen met obesitas lag hoger in de GLP-1 groep (46% vs 36%). Met uitzondering van de overmatige gewichtstoename waren de verschillen in uitkomsten tussen de twee groepen niet meer significant na correctie voor de BMI.

[Folia Farmacotherapeutica 2026][Maya et al. 2025]

Raadgevingen van LAREB:

• Stoppen met een GLP1-agonist kan leiden tot rebound gewichtstoename. Houd daarom de gewichtstoename tijdens de zwangerschap goed in de gaten.
• Afvallen door gebruik van een GLP1-agonist kan de vruchtbaarheid verbeteren. Dit vergroot de kans op een (onverwachte) zwangerschap.

[LAREB 06 2026]

Volgens LAREB is er veel ervaring met GLP1-agonisten, maar alleen in de vroege zwangerschap

Er wordt geen hoger risico gezien op aangeboren afwijkingen of andere nadelige effecten. De GLP1-agonisten werden in de onderzoeken zowel gebruikt voor de behandeling van diabetes als bij overgewicht/ obesitas. De meeste vrouwen gebruikten semaglutide of liraglutide en stopten vroeg in de zwangerschap. Ervaring in de hele zwangerschap ontbreekt.

Overzicht van de onderzoeken:

· Een meta-analyse van 6 studies vergeleek ruim 3100 blootgestelde zwangerschappen met een controlegroep. Er was geen verhoogde kans op groeivertraging, aangeboren afwijkingen, miskramen, vroeggeboortes, doodgeboortes of andere nadelige uitkomsten.

· Een Amerikaanse studie onderzocht meer dan 40.000 zwangerschappen met gebruik van een GLP1-agonist ergens in de zwangerschap voor diabetes. Ze zagen geen hoger risico op aangeboren afwijkingen. Onduidelijk is wanneer de medicatie gebruikt is en voor hoe lang.

· Een andere Amerikaanse database studie vond geen hoger risico op hart- en nierafwijkingen, hypertensieve aandoeningen en pre-eclampsie bij ruim 1800 zwangerschappen. De medicatie was gestopt in het eerste trimester.

· Een database studie uit Taiwan ziet geen hoger risico op aangeboren afwijkingen, vroeggeboorte, doodgeboorte en een te laag geboortegewicht. De 160 zwangerschappen werden vergeleken met bijna 3200 zwangerschappen met gebruik van insuline.

· Andere kleine onderzoeken bij zwangere vrouwen die een GLP1-agonist gebruikten, tonen ook geen aanwijzingen voor een verhoogd risico op aangeboren afwijkingen.

[LAREB 06 2026]

Dierexperimenteel:

In onderzoeken naar embryo-foetale ontwikkeling bij ratten, veroorzaakte semaglutide embryotoxiciteit beneden de klinisch relevante blootstelling. Semaglutide veroorzaakte sterke verlaging van lichaamsgewicht bij het moederdier en verlaging in overleving en groei van het embryo. Bij foetussen werden belangrijke skelet- en viscerale misvormingen waargenomen, met inbegrip van effecten op lange botten, ribben, wervels, staart, bloedvaten en hersenkamers. In onderzoeken naar de ontwikkelingstoxiciteit bij konijnen en cynomolgus-apen werden bij klinisch relevante blootstellingen verhoogde zwangerschapsverliezen en een lichte toename van foetale afwijkingen waargenomen. De bevindingen vielen samen met aanzienlijk gewichtsverlies bij het moederdier van maximaal 16%. Het is niet bekend of deze effecten verband houden met afgenomen voedselconsumptie door het moederdier als direct GLP-1-effect [SmPC Ozempic inj 06 2026 EMA].

Tweede trimester:
Humaan:

Zie eerste trimester.

Dierexperimenteel:

Geen specifieke informatie beschikbaar.

Derde trimester :
Humaan:

Zie eerste trimester.

Dierexperimenteel:

Geen specifieke informatie beschikbaar.

Perinataal (steeds rekening houden met de gegevens bij de actuele trimester) :
Humaan:

Zie eerste trimester.

Dierexperimenteel:

Postnatale groei en ontwikkeling werden geëvalueerd bij cynomolgus-apen. Pasgeboren dieren waren iets kleiner bij de bevalling, maar herstelden zich tijdens de zoogperiode [SmPC Ozempic inj 06 2026 EMA].

Opvolging :
Humaan:

Geen specifieke humane informatie beschikbaar.

Dierexperimenteel:

Postnatale groei en ontwikkeling werden geëvalueerd bij cynomolgus-apen. Pasgeboren dieren waren iets kleiner bij de bevalling, maar herstelden zich tijdens de zoogperiode [SmPC Ozempic inj 06 2026 EMA].

Risico-categorie (Hale) :

L?

Farmacokinetiek:legende
% Eiwitbinding (moeder): > 99
Distributievolume: 0.18 l/kg
Halfwaardetijd (moeder): 1 week
Piekconcentratie in het serum (moeder): na 1 - 3 dagen
Overgang in de moedermelk: onbekend
Melk/serum ratio: onbekend
Geschatte max. inname (zuigeling): onbekend

Klinische en toxicologische informatie
Humaan:

Er wordt gerapporteerd over 8 moeders die borstvoeding gaven tijdens een therapie met subcutane injectie van semaglutide. De doses varieerden van 0,25 tot 1 mg per week. Melkstalen werden genomen 7 minuten en 24 uur na het toedienen van een injectie. In geen enkel van de melkstalen konden meetbare hoeveelheden semaglutide teruggevonden worden (detectielimiet 1,7 µg/L). De kinderen kregen 3 tot 9 weken borstvoeding. Er kon berekend worden dat, indien de detectielimiet bereikt werd, de zuigeling gemiddeld 1,12% van de dosis van de moeder zou ingenomen hebben. Semaglutide heeft een geringe biologische beschikbaarheid na orale inname (maximum 1%). Bij geen enkele van de zuigelingen traden groei- of ontwikkelingsstoornissen op. Deze bevindingen gelden voor injecties met semaglutide. Orale vormen van semaglutide kunnen natriumsalcaprozaat bevatten, wat wel in de moedermelk kan aanconcentreren. Daarom zijn orale vormen van semaglutide afgeraden tijdens borstvoeding [LACTMED 06 2026]

Dierexperimenteel:

Bij zogende ratten werd semaglutide uitgescheiden in de melk [SmPC Ozempic inj 06 2026 EMA].

Humaan:

Er wordt tot nog toe niet systematisch gerapporteerd over beïnvloeding van vruchtbaarheid door semaglutide.

Dierexperimenteel:

In vruchtbaarheidsonderzoeken bij ratten, had semaglutide geen effect op de paringsprestatie of op de vruchtbaarheid van mannetjesdieren [SmPC Ozempic inj 06 2026 EMA].

Humaan:

Geen specifieke informatie beschikbaar over de overgang via het sperma. Slechts 3% intact semaglutide wordt met de urine uitgescheiden [SmPC Ozempic inj 06 2026 EMA].

NVDR: overdracht van intact semaglutide via sperma is daardoor weinig waarschijnlijk.

Dierexperimenteel:

Geen specifieke informatie beschikbaar.

SmPC

BCFI 06 2026

EBM Practice 06 2026

LactMed : https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK500980/

Lareb 06 2026 : https://www.lareb.nl/mvm-kennis-zoeken?zoekterm=semaglutide&zwangerschap=true&borstvoeding=true

Anonymus. Gewichtstoename tijdens de zwangerschap en zwangerschapsuitkomsten na stoppen van GLP-1-analoog. Folia Pharmacotherapeutica, 06 2026

Maya J, Pant D, Fu Y et al. Gestational Weight Gain and Pregnancy Outcomes After GLP-1 Receptor Agonist Discontinuation. JAMA. 2025;334(24):2186-2196. (doi:10.1001/jama.2025.20951)

 

Geen specifieke informatie beschikbaar.

Geen specifieke informatie beschikbaar.